«وتەللو»  – تاراز تورىندە

وتكەن اپتادا جامبىل وبلىستىق قازاق دراما تەاترى ۋ. شەكسپيردىڭ «وتەللو» پەساسىن ساحناعا شىعاردى. ارينە, وسىدان ءتورت عاسىر بۇرىن جازىلسا دا ءالى كۇنگە الەمدىك ساحنالاردىڭ تورىنەن تۇسپەي كەلە جاتقان بۇل كلاسسيكالىق شىعارمانى تاڭداۋ, ساحنالاۋ, تراگەديانىڭ ءتۇيىنىن جەتكىزە ءبىلۋ وڭايعا تۇسپەگەنى انىق. وعان دا ۇلكەن جۇرەك, كۇش-جىگەر قاجەت. بالكىم, بۇل ايگىلى شىعارمانى ماقتانىش, اتاق-داڭقىن اسپانداتۋ, باقاي ەسەپ ءۇشىن ساحناعا سۇيرەپ شىعارۋعا بولاتىن شىعار. بىراق, كورەرمەن كوڭىلىنەن شىقپاساڭ, «وتەللونىڭ» وزىڭە وق بولىپ اتىلاتىنى تاعى انىق. جامبىل وبلىستىق دراما تەاترى بۇل تراگەديانى وسىدان قىرىق جىل بۇرىن ساحنالاپ, سول كەزدەردە «وتەللو» وسى ونەر شاڭىراعىنىڭ تولقۇجاتىنا, باستى قويىلىمىنا اينالىپ كەتكەن ەكەن. مىنە, ەندى 80 جىلدىق تاريحى بار تەاتر كلاسسيكالىق شىعارمانى تاعى دا ساحنالاۋعا تاۋەكەل ەتتى. «نەگىزى ءار قويىلىمنىڭ ايتار ويى بولۋى كەرەك قوي. بۇل پەسانىڭ ءون بويىنان ساتقىندىق, جەككورۋ, قىزعانشاقتىق لەبى ەسىپ تۇرادى. قىزعانشاقتىق قوعامدى ىرىتەدى, ەل مەن ەلدى جاۋلاستىرادى. ال, ءبىز ونداي لاس نارسەلەردەن بيىك تۇرۋىمىز كەرەك. ياعني, «وتەللونىڭ» ايتار ويى ءالى كۇنگە ماڭىزدى» دەيدى قويۋشى رەجيسسەر اسىل قۇدايبەرگەنوۆ. ەكى ساعاتتاي ۋاقىتقا سوزىلعان قويىلىمدى جامبىلدىق كورەرمەندەر جىلى قابىلدادى. شىنىندا سوزگە ەرۋ, قىزعانشاقتىق, كورە الماۋشىلىق, اشۋدى اقىلعا جەڭدىرە الماۋ, ءبارى-ءبارى ساحنا تورىندە كورىنىس تاۋىپ جاتتى. ءبىر كەزدەرى ورىس اقىنى ا. پۋشكيننىڭ «وتەللونىڭ باستى تراگەدياسى قىزعانشاقتىعىندا ەمەس, تىم سەنگىشتىگىندە» دەگەنىنە كوزىڭ جەتەدى. اسىرەسە, باستى ءرولدى سومداعان مالىك اقۇرپەكوۆتىڭ اكتەرلىق شەبەرلىگىنە ەل قاتتى ريزا بولدى. «وتەللونىڭ ءرولىن سومداۋ ءاربىر اكتەردىڭ باستى ارمانى دەسەم, قاتەلەسپەيتىن شىعارمىن. و باستا وسى ءرول مەنىڭ ەنشىمە تيگەندە قاتتى قۋاندىم. بىراق, كەيىن دايىندىق بارىسىندا مۇنىڭ ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك, وتە قيىن ءرول ەكەنىنە كوزىم جەتىپ, ۇدەدەن شىعا الام با دەگەن ويدان قاتتى قورىقتىم. بۇل قويىلىمدا مەن ءوزىمنىڭ قيالىمداعى وتەللونى سومدادىم. كورەرمەن جاقسى قابىلداعان سياقتى. ايتسە دە بۇل تولدىم-بولدىم دەگەن ءسوز ەمەس. مەن ءۇشىن وتەللونىڭ اشىلماعان قىرلارى ءالى دە كوپ», دەيدى بىزبەن اڭگىمەسىندە اكتەر مالىك اقۇرپەكوۆ. بۇل كۇنى دەزدەمونانىڭ رولىندە جاس اكتريسا پ.رىسپانبەتوۆا, ال ياگونى م.قوجاليەۆ وينادى. جاس اكتەرلاردىڭ ونەرىنە قاراپ وتىرىپ بۇل تەاتردىڭ وزىندىك مەكتەبى, ءجۇرىپ وتكەن جولى, ءۇنى بار ەكەنىن اڭعاراسىز. «ءبىزدىڭ تەاتر كلاسسيكاعا باسا نازار اۋدارۋدا. ەندىگى تاڭداۋىمىز – قازاق كلاسسيكاسى «ەڭلىك-كەبەك» بولىپ وتىر. قازاق تەاترى ءوز جولىن وسى شىعارمادان باستاعان ەمەس پە؟ بۇل ەكى كلاسسيكانى دا قازىرگى ۇرپاق كورۋى, ءبىلۋى كەرەك. تاريح ءۇشىن. ءبىر كەزدەرى تەاتردا ورتا بۋىن ءۇزىلىپ قالىپ ەدى. قازىر ءبارى رەتتەلدى», دەيدى جامبىل وبلىستىق قازاق دراما تەاترىنىڭ ديرەكتورى بولات بەكجانوۆ. ورالحان ءداۋىت, «ەگەمەن قازاقستان». جامبىل وبلىسى. سۋرەتتى تۇسىرگەن اقادىل رىسماحان.